تبليغاتX
روزنوشتهای سید محمد مجابی - پارک پردیسان

روزنوشتهای سید محمد مجابی

بالاترين Balatarin

در چند روز اخیر بحثهای زیادی در خصوص پارك پرديسان در اخبار خواندم  مناسب دیدم توضیحی راجع به این پارک بنویسم

ايده اوليه احداث اكوپارك طبيعت پرديسان با توجه به شاخصهاي مورد اشاره يك پارك طبيعي به پيش از انقلاب اسلامي و اوايل دهه 1350 مربوط مي شود.

در آن هنگام سازمان تازه تاسيس شده حفاظت محيط زيست تصميم گرفت تا پاركي را احداث كند كه تمام مناطق جغرافيايي و زيست محيطي اصلي جهان را در برداشته باشد، و بازديد كنندگان از آن بتوانند با گشت و گذار در آن، اطلاعات و آگاهي هاي زيست محيطي از نقاط مختلف كره زمين را دريافت نمايند.

 اهداف اصلي اين پارك را مي توان در ارائه خدمات آموزشي و پژوهشي تخصصي محيط زيست و ارائه آموزش هاي عمومي همراه با گذراندن اوقات فراغت خلاصه كرد.

اولين بار در سال 1353 اين اراضي توسط وزارت كشاورزي، بنياد پهلوي سابق و شهرداري تهران در مكاني كه به اين امر اختصاص يافت تصويب شد.

 بار دوم پس از انقلاب در سال 1359 مجدداً به تصويب شوراي طرح و بررسي شهرداري تهران رسيد.

 بار سوم در سال 1374 به تائيد كميته كار كميسيون ماده 5 رسيد و بالاخره بار چهارم در تاريخ 13/8/76 طرح جامع اكوپارك طبيعت پرديسان مورد تصويب كميسيون ماده 5 شوراي عالي شهر سازي و معماري قرار گرفت و در همان سال به شهرداري منطقه 2 ابلاغ گرديد.

در سال 1377 اراضي پارك از سازمان مسكن و شهرسازي خريداري شد و در تاريخ 15/12/76 سند مالكيت آن توسط سازمان حفاظت محيط زيست اخذ گرديد.

 در حقيقت از سال 1353 تا پايان سال 1377 يعني 24 سال وقت صرف تثبيت مالكيت سازمان حفاظت محيط زيست و اصرار در اجراي طرح اكوپارك پرديسان گرديده است. .

 موقعيت و حدود پارك پرديسان

پارك طبيعت پرديسان منطقه اي طبيعي است كه با مساحت 275 هكتار در شمال غرب تهران قرار دارد. نقطه شروع اين پارك در قسمت شمال شرقي از بزرگراه شيخ فضل ا... نوري در شرق و در امتداد بزرگراه همت تا انتهاي ساحل غربي پونك به طول 2550 متر است. در حد شمالي پارك، بزرگراه شهيد همت ميباشد. محدوده پارك در غرب از مسيل غربي پونك از بزرگراه شهيد همت آغاز شده و به سمت جنوب تا بزرگراه رسالت امتداد مي يابد. طول اين مسير 1170 متر مي باشد كه حد غربي پرديسان مسيل فرحزاد است. محدوده پارك در شرق به طول 900 متر در امتداد بزرگراه شيخ فضل ا... نوري به سمت جنوب حد فاصل بزرگراه شهيد همت و بزرگراه رسالت مي باشد و حد شرقي آن بزرگراه شيخ فضل ا... نوري بوده كه در شمال شرقي به تصفيه خانه شهرك قدس منتهي مي گردد.  ساختمانهايي براي اوقات فراغت و مراكز فرهنگي ، فضاهاي ورزشي و فضاهاي بازي مي توانند در اين پارك طراحي شوند. مشروط بر اينكه سطح زير بناي كل فضا از 10 درصد كل سطح پارك تجاوز نكند. .

تعدادي مسيلهاي محلي در سطح پارك موجود است كه عموماً جهت عبور جريان بارندگي در سطح پارك بوده و با توجه به متوسط بارندگي منطقه با حدود 205 ميليمتر (بر اساس آمار بارندگي 10 ساله اخير تهران) حجم جريان سالانه در آن پس از كسر ميزان نفوذ و تبخير و تعرق، حدود 250 هزار متر مكعب در سال است كه براي جمع آوري و استفاده از آنها در كاربري هاي مختلف پارك بايد اقدامات اساسي صورت گيرد.

رودخانه فرحزاد در منتهي اليه غرب پارك قرار گرفته ، نيز فقط در طول بهار جريانات سيلابي دارد و در بقيه سال خشك مي باشد. علت آن نيز استفاده از دبي پايه اين رودخانه در بالا دست مي باشد.

قنات خوردين كه مادر چاه آن در اراضي سعادت آباد مي باشد و طول مسير آن 1400 متر است، آبدهي حدود 40 ليتر در ثانيه دارد

زهكشي مجتمع مسكوني هرمزان كه طبق اظهار مسئولين قبل از احداث آن، به صورت چشمه اي در منطقه بوده، عملاً مشكلاتي براي اهالي مجتمع ايجاد نموده است.

تعدادي قنات از سمت شرق به غرب پارك و تعدادي از آنها نيز از ميان اراضي پارك عبور مي كنند. در صورت تملك آنها مي توان منابع مناسبي جهت تامين آب شرب به دست آورد.

در سالهاي گذشته نيز، يك انشعاب 8 اينچي از آب تهران براي پارك اخذ شده كه در حال حاضر تمام آب پارك از اين لوله تامين مي شود..

حيات وحش موجود در پارك شامل گوشتخواران، علفخواران، همه چيز خواران، پرندگان شكاري و ساير پرندگان را شامل مي شود.

به طور كلي پوشش گياهي منطقه دو گروه پوشش هرز را شامل مي شوند. در هر دو گروه, گياهان آب دوست و خشكي پسند قابل مشاهده مي باشند. به دليل وجود منابع آبي فراوان از قبيل رودخانه فرحزاد ، چشمه هاي دائمي، فصلي و قنات و سيستم آبياري مصنوعي موجود در پارك ، تنوع قابل ملاحظه اي در گياهان آب دوست و آبزي مشاهده مي شود. در نقاطي از پارك كه بستر زمين و همچنين نوع آب در دسترس اجازه مي دهد، ني زارهاي متراكمي تشكيل شده كه مقدار پوشش آنها معمولاً كامل مي باشد و در يال شرقي دره فرحزاد از ني (phragmites australis) تشكيل شده اند. در دره هاي كم آب و خشك واقع در مركز پارك, نيشكر وحشي (saccharum Ravenna) ، لوئي (Typhadomingensis) به همراه ني، عناصر اصلي اين ني زارها را تشكيل مي دهند.

در مناطقي كه تراكم ني زارها زياد است، معمولاً تعداد گياهان همراه اندك مي باشند. از جمله اين گياهان مي توان به گونه هاي Epatorium cannadinum , Epilobipum hirsutum , Juncus inflexus , Mentha longifolia , Sonchus maritimus , Pulicaria dycentrica اشاره نمود. ولي در حاشيه ني زارها و حاشيه رودخانه ها و اطراف جويبارهاي موجود در پارك گياهان آب دوست و آبزي از تنوع خوبي برخوردار مي باشند. به خصوص در بستر رودخانه فرحزاد به دليل بستر ماسه اي شني بسياري گونه هاي آب دوست ماسه پسند قابل مشاهده مي باشند. اين گونه ها شامل: Atriples micrantha , Cardaria darba مي باشند.

. در حال حاضر بخشهايي از دره فرحزاد و مركز و شرق پارك (شمال كارگاه تاكسيدرمي) تا حدودي از تخريب به دور بوده و چون در چندين سال حفاظت شده اند از فلور نسبتاً غني برخوردار مي باشند.

كل فضاي پارك  تقسيم و تفكيك شده است. تاسيسات و تجهيزات و امكانات رفاهي، بهداشتي، اداري، فرهنگي و ورزشي به معناي كاربري آن هم اكنون در اكثر نقاط در پارك مشاهده مي شود.

 

در پارك تاكنون اقدامات عمراني و اجرايي زیادی انجام شده است :

-     احداث حدود 175 هكتار جنگل كاري با گونه هاي مختلف

-     احداث  پاركينگ شمالي و پارکینگ جنوبی

-     احداث  راههای اصلي

 - نصب دهها پايه چراغ خورشيدي

-     نصب دههاپايه چراغ معمولي

-     احداث  سرويسهای بهداشتي عمومي

-     بهره برداري از  سالنهای كنفرانس

-     بهره برداري از يك دستگاه سالن سينما

-     بهره برداري از واحد تاكسيدرمي

-     محوطه سازي

-     اجرای موزه تاريخ طبيعي

-      اجراي نمايشگاه تنوع زیستی

-   اجرای پلهای عابر پیاده توسط شهرداری

-     لوله كشي جهت آبياري بیش از بیست كيلومتر

-     احداث خطوط انتقال نيرو و نصب ترانسهاي متعدد برق

-     اجراي عمليات آموزش و تحقيقات زيست محيطي

-     اتمام عمليات مطالعات و طراحي بيومها

دسترسي و نحوه ارتباط پارك با مناطق همجوار پارك پرديسان در مكاني واقع شده است كه از سوي شرق، جنوب و غرب به ترتيب به بزرگراههاي شيخ فضل ا... نوري، رسالت و صدر و از سوي شمال به بزرگراه شهيد همت محدود گرديده  است.

به دليل جذابيت اين نوع كاربري (خصوصاً در روزهاي تعطيل) ، بايد دقت به شبكه گذرگاههاي اطراف منطقه توجه نمود. به طور كلي عملكرد تند راههاي اطراف، تامين حركتي سريع و غير منقطع است. بنابراين طراحي دسترسي شبكه گذرگاههاي اطراف منطقه ياد شده بايد طوري انجام گيرد كه اين كاركرد حفظ شود

 

ايده بنيادين پارك پرديسان ايجاد محيط طبيعي در حد امكانات موجود مي باشد تا استفاده كنندگان از آن بتوانند با حضور فعال خود نيازهاي آموزشي- پژوهشي و تفريحي خود را بر آورده سازند.

 به عبارت ديگر در پرديسان هيچ تفريحي بدون آموزش زيست محيطي نخواهد بود. هدف كلان پارك پرديسان ايجاد يك مدل نيمه طبيعي از محيطهاي زيست گياهي و جانوري را ايجاد مي كند

 بر اين اساس عملكرد آن حول2 محور اساسي مي باشد :

الف) ارائه خدمات، برنامه هاي آموزشي، زيست محيطي دو سطح آموزش عمومي و فراگير- تخصصي.

ب) ارائهخدمات و تسهيلات پژوهشي و كمك پژوهشي براي گروههاي تخصصي داخلي و خارجي و افرادعلاقه مند.

آرزو میکنم مسئولین محترم سازمان محیط زیست در پیشبرد اهداف طرح موفق باشند

+ نوشته شده در  شنبه بیست و ششم آبان 1386ساعت 14:16  توسط سیدمحمد مجابی  |